W sieci krąży nagłówek, że lekarz odkrył na paznokciach znak, który pomoże przewidzieć, jak długo będziesz żyć. Tymczasem genetyk David Sinclair mówił o czymś znacznie innym, o tempie wzrostu paznokci jako wskaźniku starzenia się organizmu.
Z tego artykułu dowiesz się:
- co David Sinclair powiedział naprawdę, a co dopisały nagłówki
- skąd wzięła się liczba 0,5 proc. rocznie
- jak szybko rosną paznokcie i co na to wpływa
- dlaczego nie warto traktować tego jak przepowiedni
- jakie zmiany na paznokciach warto pokazać lekarzowi
Czy tempo wzrostu paznokci zdradza, ile pożyjesz?
David Sinclair genetyk z Harvard Medical School opowiedział w 2022 roku w podcaście „Lifespan” o tempie, w jakim rosną paznokcie:
„Tempo wzrostu twoich paznokci to naprawdę dobry wskaźnik tego, jak się starzejesz albo nie starzejesz”.
Dodał, że u tysięcy osób wzrost paznokci spowalnia mniej więcej o pół procent rocznie, a mierzenie tego mogłoby pokazywać wiek biologiczny. Sinclair nie mierzy swoich paznokci, ale, jak mówi, sprawdza, czy ich wzrost zwalnia. W jego słowach mowa więc o tempie starzenia się, a nie o liczbie przeżytych lat.

Skąd ta liczba? Paznokcie zwalniają o 0,5 proc. rocznie
Z wiekiem paznokcie rosną coraz wolniej, a pokazało to już badanie z 1979 roku. Autorzy opisali tempo wzrostu paznokci jako prosty i nieinwazyjny sposób mierzenia starzenia się. Tempo to spada o połowę w ciągu życia, zarówno u psów, jak i u ludzi. Po rozłożeniu na lata wychodzi z tego mniej więcej 0,5 proc. rocznie. Autorzy badania zauważyli też, że spadek nie jest równy, bo okresy wolniejszego zwalniania przeplatają się z szybszymi.
Wzrost paznokci zwalnia stopniowo już od około 25. do 30. roku życia, a u mężczyzn do mniej więcej sześćdziesiątki spadek jest szybszy. Badanie z 1979 roku mierzyło tylko tempo wzrostu paznokci. Nie sprawdzało, jak długo żyli uczestnicy, więc nie mówi nic o tym, czy szybszy wzrost oznacza dłuższe życie.
Przeczytaj także: 250 alertów dotyczących produktów do paznokci w UE. Na liście marki znane Polkom
Dlaczego paznokcie rosną z wiekiem coraz wolniej?
Paznokcie u rąk rosną średnio około 3,5 mm na miesiąc, a u stóp około 1,6 mm. Takie wyniki dała analiza zdrowych młodych Amerykanów, opublikowana w 2010 roku w „Journal of the European Academy of Dermatology and Venereology”. Warto pamiętać, że to średnia dla młodych dorosłych, a nie norma dla każdego.
Tempo wzrostu nie jest stałe. Zależy od temperatury (latem paznokcie rosną szybciej), diety, stresu, poziomu hormonów i ukrwienia, a w czasie choroby zwalnia. To ważne, bo wynik pomiaru może zależeć od pory roku albo kilku tygodni choroby czy stresu, a nie od tego, jak szybko starzeje się cały organizm.
Z prostego wyliczenia wynika, że przy średnim wzroście 3,5 mm na miesiąc spadek o 0,5 proc. rocznie oznacza, że co roku paznokieć przyrasta o około 0,02 mm mniej na miesiąc. Takiej zmiany nie zobaczysz gołym okiem ani nie wychwycisz zwykłą linijką.
To, że paznokcie z wiekiem rosną wolniej, nie znaczy jeszcze, że u konkretnej osoby szybszy wzrost oznacza dłuższe życie. Dermatolożka Mona Sadeghpour podchodzi do tej tezy sceptycznie:
„Nie sądzę, żeby istniały jakiekolwiek dobre dowody naukowe, że poprawa wzrostu paznokci może zmienić naszą trajektorię starzenia się”.
Jej zdaniem dobre odżywianie, ruch i nawodnienie wspierają zarówno długowieczność, jak i zdrowie paznokci.

Linie na paznokciach. Co mogą znaczyć naprawdę
Część linii na paznokciach pojawia się z wiekiem i nic groźnego nie oznacza, ale kilka zmian trzeba pokazać lekarzowi. Dermatolożka Shari Lipner z Weill Cornell Medicine zwraca uwagę, że paznokcie mogą odzwierciedlać nasz wiek. Z czasem stają się cieńsze i słabsze, a do tego przybywają na nich bruzdy. Nie każda zmiana jest jednak sygnałem alarmowym, dlatego warto odróżniać zwykłe zmiany związane z wiekiem od objawów choroby.
Zmiany na paznokciach mogą towarzyszyć między innymi niedoborom żelaza, łuszczycy i zakażeniom, a także chorobom płuc, serca, wątroby i układu pokarmowego. Ciemny pasek pod paznokciem może być też czerniakiem, więc nie warto z tym zwlekać.
Przeczytaj także: Obgryzasz paznokcie od lat? Oto jak wreszcie zerwać z nawykiem

Poniżej zmiany, które powinien obejrzeć specjalista:
- nowy lub zmieniający się ciemny pasek pod paznokciem, który może być czerniakiem
- głębokie poprzeczne rowki, zwane liniami Beau, które pokazują, że wzrost paznokcia zwolnił lub się zatrzymał, na przykład po gorączce, urazie, chemioterapii albo silnym stresie
- paznokcie łyżeczkowate, czyli cienkie i wklęsłe, które mogą wskazywać na niedobór żelaza
- paznokcie zakrzywione z obrzękniętymi, gąbczastymi opuszkami palców, które mogą oznaczać choroby płuc, serca, wątroby lub układu pokarmowego, choć bywają też cechą rodzinną
- odklejającą się płytkę
- żółte, grube paznokcie, które przestały rosnąć
Niektóre zmiany na paznokciach mają swoje typowe przyczyny, ale tylko lekarz może to zdiagnozować. Dermatolodzy zwykle łączą je z konkretnymi chorobami:
Zaczerwienienie i obrzęk wokół paznokcia oraz zielonkawo czarny kolor zwykle oznaczają zakażenie.
Ciemny pasek pod paznokciem może być czerniakiem, czyli groźnym rakiem skóry, a im wcześniej zostanie wykryty, tym łatwiej go leczyć.
Cienkie, wklęsłe paznokcie w kształcie łyżeczki często wskazują na niedobór żelaza, który może wynikać z diety, kłopotów z żołądkiem lub jelitami albo celiakii.
Zakrzywione paznokcie z obrzękniętymi opuszkami palców mogą oznaczać choroby płuc, serca, wątroby lub układu pokarmowego, choć bywają też cechą rodzinną.
Małe dołki na płytce mogą towarzyszyć łuszczycy, atopowemu zapaleniu skóry lub łysieniu plackowatemu.
Głębokie poprzeczne rowki pokazują, że wzrost paznokcia na jakiś czas się zatrzymał, na przykład po gorączce, urazie, chemioterapii lub silnym stresie.
Bladość może wskazywać na niedokrwistość lub chorobę wątroby, a paznokcie w połowie różowe, w połowie białe na chorobę nerek.
Zażółcone, grube paznokcie, które przestały rosnąć mogą wiązać się z chorobą płuc, reumatoidalnym zapaleniem stawów albo ciężkim zakażeniem.
Przeczytaj także: Prowokacja na wybiegu Miu Miu. Czy trend human nails zniszczy erę idealnego manicure?

Pytania i odpowiedzi
Nie ma na to dowodów. Sinclair opisał wzrost paznokci jako wskaźnik starzenia, a nie przepowiednię długości życia. Badanie z 1979 roku mierzyło tylko tempo wzrostu.
Tego nie wiadomo. Wzrost paznokci zwalnia z wiekiem u większości ludzi, ale nie sprawdzono, czy szybszy wzrost u konkretnej osoby oznacza dłuższe życie.
U młodych zdrowych dorosłych średnio około 3,5 mm miesięcznie na rękach i około 1,6 mm na stopach. Na tempo wpływają pora roku, dieta, stres, hormony i choroby.
Nie zawsze. Część bruzd pojawia się z wiekiem, ale głębokie poprzeczne rowki, ciemny pasek lub nagłą zmianę wyglądu paznokcia warto pokazać dermatologowi.
omagają te same nawyki, które wspierają długowieczność, czyli dobre odżywianie, ruch i nawodnienie.