Przez lata wiele stylistek paznokci przyzwyczaiło się do tego, że wymagania dotyczące higieny i sterylizacji trzeba po prostu znać i konsekwentnie stosować. Teraz temat wraca ze zdwojoną siłą. Główny Inspektorat Sanitarny opublikował nowe zalecenia higieniczno-sanitarne dla branży beauty. To pierwsza tak duża aktualizacja wytycznych od ponad dekady.
W artykule przeczytasz:
- jakie nowe wytyczne GIS dotyczą branży beauty,
- jak powinno wyglądać stanowisko stylistki paznokci,
- jakie zasady obowiązują przy dezynfekcji i sterylizacji narzędzi,
- ile kosztuje autoklaw i materiały do sterylizacji,
- czy nowe wymagania mogą oznaczać więcej kontroli Sanepidu.
Co nowe wytyczne GIS oznaczają dla stylistek paznokci?
W przypadku manicure i pedicure liczy się nie tylko efekt końcowy, ale również cały proces przygotowania stanowiska do kolejnej wizyty. GIS zwraca uwagę na higienę personelu, czystość powierzchni, odpowiednie warunki w pomieszczeniu oraz właściwe postępowanie z narzędziami wielorazowego użytku.
Jeżeli narzędzia są wykorzystywane ponownie, trzeba przeprowadzić odpowiednie etapy ich przygotowania, a w sytuacjach wymagających sterylizacji, również ten proces. Istotne są także kontrola jego przebiegu i właściwe przechowywanie sterylnych pakietów. Co konkretnie powinny sprawdzić stylistki?
Przeczytaj także: Rynek lakierów do paznokci wart prawie 35 miliardów dolarów? Nowe prognozy zaskakują
Stanowisko pracy, wentylacja i narzędzia. Na co zwraca uwagę GIS?
1. Powierzchnie łatwe do czyszczenia
Blaty, meble i wyposażenie powinny mieć gładkie, trwałe powierzchnie odporne na uszkodzenia mechaniczne oraz działanie środków dezynfekcyjnych. Stanowisko musi być utrzymywane w czystości, a przed każdą kolejną klientką należy je umyć i zdezynfekować.
2. Sprawna wentylacja
W salonie należy zapewnić odpowiednią wymianę powietrza, która pomaga usuwać pyły, opary chemiczne, zapachy i inne zanieczyszczenia powstające podczas pracy. GIS wskazuje na wentylację nawiewno-wywiewną oraz zaleca wietrzenie pomieszczenia po dezynfekcji powierzchni i sprzętu. Instalacje wentylacyjne i klimatyzacja powinny być poddawane okresowym przeglądom.
3. Trzy obszary do dekontaminacji narzędzi
Jeżeli gabinet kosmetyczny przygotowuje narzędzia wielorazowe do ponownego użycia na miejscu, powinien zorganizować przestrzeń uwzględniającą trzy obszary:
- Strefa skażona – do przyjmowania i wstępnego przygotowania zanieczyszczonych narzędzi.
- Strefa czysta – do postępowania z narzędziami po oczyszczeniu, przed sterylizacją.
- Strefa sterylna – do wyjmowania wysterylizowanych wyrobów ze sterylizatora i przechowywania sterylnych pakietów.
Przepływ powinien przebiegać w jednym kierunku, czyli od strefy skażonej, przez czystą, do sterylnej. Dzięki temu ogranicza się ryzyko ponownego zanieczyszczenia przygotowanych narzędzi. Co ważne, GIS dopuszcza również dekontaminację narzędzi poza salonem. Manicurzystka nie musi więc automatycznie wykonywać całego procesu we własnym lokalu.
4. Rozdzielenie dekontaminacji od wykonywania zabiegów
Czynności związane z dekontaminacją narzędzi, wyrobów i powierzchni nie mogą odbywać się równocześnie z usługami, podczas których dochodzi do naruszenia ciągłości tkanek. Należy zapewnić rozdzielenie tych czynności w przestrzeni lub w czasie.
5. Dezynfekcja przed kolejną klientką
Stanowisko powinno być umyte i zdezynfekowane przed rozpoczęciem każdej kolejnej usługi. Przy zabiegach, podczas których może dojść do naruszenia ciągłości tkanek, GIS zaleca również dezynfekcję odpowiednich powierzchni i wyposażenia po każdym kliencie. Preparaty powinny mieć właściwe spektrum działania, obejmujące co najmniej bakterie, wirusy i grzyby.
To oznacza, że higiena nie kończy się na cążkach czy frezach. Ważne są również otoczenie stanowiska, przepływ narzędzi i warunki, w jakich wykonywane są zabiegi.

Autoklaw to nie nowość, ale sterylizacja nadal kosztuje
Warto podkreślić, że sterylizacja narzędzi wymagających takiego postępowania nie jest nowym obowiązkiem wynikającym wyłącznie z aktualizacji wytycznych. Autoklaw jest jednym z podstawowych urządzeń wykorzystywanych do sterylizacji parą wodną, ale nie każda stylistka musi przeprowadzać ten proces samodzielnie w swoim gabinecie – możliwe jest skorzystanie z dekontaminacji poza placówką.
Zakup urządzenia może jednak stanowić znaczący wydatek. Profesjonalne autoklawy klasy B kosztują orientacyjnie około 5–7 tys. zł, choć cena zależy od modelu, pojemności i wyposażenia. Na rynku wtórnym można znaleźć urządzenia w przedziale około 2–4 tys. zł, a niektóre nowsze modele używane kosztują więcej.
Sama cena urządzenia to jednak dopiero początek. Do kosztów prowadzenia studia kosmetycznego dochodzą pakiety papierowo-foliowe, wskaźniki kontroli sterylizacji, środki do mycia i dezynfekcji, materiały eksploatacyjne oraz serwis sprzętu. Trzeba uwzględnić także czas potrzebny na prawidłowe przygotowanie narzędzi i prowadzenie wymaganej dokumentacji. W praktyce oznacza to, że bezpieczne przygotowanie narzędzi jest stałym elementem kosztów działalności, a nie jednorazowym zakupem.
Przeczytaj także: Francuzi stworzyli manicure żelowy, który nie niszczy paznokci. Branża beauty czekała na taką formułę

Czy nowe wytyczne oznaczają więcej kontroli Sanepidu?
Same nowe zalecenia nie oznaczają automatycznie, że kontroli będzie więcej. Dla kosmetyczki istotne jest jednak to, by umiały wykazać, że stosowane przez nie procedury są prawidłowe. Znaczenie ma nie tylko wygląd stanowiska, ale także sposób postępowania z narzędziami, kontrola procesu sterylizacji, dokumentacja oraz przechowywanie sterylnych pakietów.
Warto również umożliwić klientce sprawdzenie pakietu przed jego otwarciem i wyjaśnić, jak potwierdzana jest skuteczność sterylizacji. Dla właścicielki salonu oznacza to konieczność przejrzenia dotychczasowych procedur i upewnienia się, że zarówno wyposażenie, jak i organizacja pracy odpowiadają zaleceniom.
Specjalistka powinny pamiętać również o tym, że zainteresowanie studiem manicure może pojawić się po skardze klientki. Jeśli klientka zauważy nieprawidłowości i zgłosi je do właściwej stacji sanitarno-epidemiologicznej, urząd może podjąć działania w ramach swoich kompetencji. Nie można też wykluczyć kontroli prowadzonych w ramach zwykłego nadzoru sanitarnego.
A co z tajemniczym klientem? Nie należy zakładać, że GIS rutynowo wysyła takie osoby do salonów beauty. Niezależnie od tego, kto odwiedza studio paznokci, procedury higieniczne powinny być przestrzegane przy każdej wizycie, a nie tylko wtedy, gdy stylistka spodziewa się kontroli. W praktyce liczy się nie sama deklaracja, że salon dba o higienę, ale to, czy zasady są rzeczywiście stosowane na co dzień.

Higiena może być argumentem za wyższą ceną manicure
Dodatkowe koszty prowadzenia salonu mogą skłaniać stylistki do zastanowienia się, czy ich cennik uwzględnia wszystkie elementy usługi. Nie chodzi wyłącznie o produkty, takie jak baza, lakier czy top, ale także o materiały jednorazowe, środki higieniczne, przygotowanie narzędzi i czas poświęcony na utrzymanie odpowiednich warunków pracy.
Dlatego warto edukować klientki i pokazywać im, co składa się na profesjonalnie wykonaną usługę. Osoba wykonująca zabiegi może wyjaśnić, dlaczego otwiera sterylny pakiet przed zabiegiem, jak przygotowuje stanowisko i dlaczego niektóre czynności wymagają dodatkowego czasu.
To również kwestia bezpieczeństwa. Nieprawidłowe przygotowanie narzędzi i brak odpowiedniej dezynfekcji lub sterylizacji mogą zwiększać ryzyko przenoszenia drobnoustrojów. Wśród zagrożeń wymienianych przez GIS znajdują się wirusowe zapalenie wątroby typu B i C (WZW B i WZW C), zakażenie HIV, opryszczka, zakażenia skóry i oczu, grzybice oraz choroby pasożytnicze.
Transparentne podejście do higieny może więc pomóc budować zaufanie oraz wyjaśniać, dlaczego cena usługi w jednym salonie różni się od ceny w innym.
Przeczytaj także: Błękit z brązem to dopiero początek. Oto 6 zaskakujących duetów kolorystycznych na jesień
Pytania i odpowiedzi
Zaleceń powinny przestrzegać osoby świadczące usługi w branży beauty, m.in. stylistki paznokci, kosmetyczki, fryzjerzy, tatuatorzy i osoby wykonujące piercing.
Powinno być czyste, a powierzchnie muszą być łatwe do mycia i dezynfekcji. Ważne są również odpowiednia wentylacja oraz właściwa organizacja pracy z narzędziami.
Nie. GIS dopuszcza dekontaminację narzędzi poza salonem. Jeśli proces jest wykonywany na miejscu, trzeba zapewnić odpowiednie warunki i przestrzeń do jego przeprowadzenia.
GIS wskazuje trzy obszary: skażony, czysty i sterylny. Narzędzia powinny przemieszczać się w jednym kierunku — od strefy skażonej do sterylnej.
Nie oznaczają automatycznie zwiększenia liczby kontroli. Salon powinien jednak stosować odpowiednie procedury i być przygotowany na wykazanie, że przestrzega zasad higieny.