Stylistka maluje paznokieć jasnobeżowym lakierem JINsoon. Na zdjęciu widać zbliżenie dłoni podczas manicure oraz otwartą buteleczkę lakieru do paznokci.

5-free, 7-free, 10-free. Co naprawdę oznaczają te liczby na lakierach do paznokci?

Wyobraź sobie dwa lakiery do paznokci. Jeden ma oznaczenie 5-free, drugi 10-free. Który wybierasz? Na pierwszy rzut oka odpowiedź wydaje się oczywista – przecież dziesięć to więcej niż pięć. Tyle że w świecie kosmetyków te liczby wcale nie oznaczają, że jeden produkt jest dwa razy bezpieczniejszy od drugiego. Co więcej, dwie marki mogą używać tego samego oznaczenia, mając na myśli zupełnie inne składniki. O co w tym wszystkim chodzi? Sprawdzam, co kryje się za popularnymi deklaracjami producentów lakierów.

W tym artykule przeczytasz:

  • co oznaczają 3-free, 5-free, 7-free i 10-free na lakierach do paznokci,
  • dlaczego producenci nie zawsze stosują te same definicje,
  • co naukowcy odkryli podczas badania składów lakierów,
  • czy wyższa liczba oznacza bezpieczniejszy manicure.

5-free, 7-free, 10-free – o co chodzi z tymi liczbami?

Zacznijmy od podstaw. Angielskie słowo free oznacza w tym przypadku „wolny od”, czyli niezawierający określonych składników. Liczba informuje, ilu substancji lub grup substancji producent deklaruje nie dodawać do receptury. I tak lakier 5-free ma być pozbawiony pięciu wskazanych składników, a 10-free – dziesięciu.

Jakich konkretnie? Najczęściej spotykane oznaczenia wyglądają następująco:

  • 3-free – bez formaldehydu, toluenu i ftalanu dibutylu (DBP);
  • 5-free – zwykle bez trzech powyższych składników, a dodatkowo bez kamfory i żywicy formaldehydowej;
  • 7-free – najczęściej rozszerza listę 5-free o kolejne dwie substancje lub grupy, np. ksylen i parabeny;
  • 10-free – oznacza dziesięć deklarowanych wykluczeń, ale ich lista zależy od producenta.

Brzmi prosto? Jest jeden haczyk. Nie istnieje jeden oficjalny standard, który określałby, jakie dokładnie składniki musi wykluczać lakier 7-free czy 10-free. Dlatego samo oznaczenie na buteleczce lub w opisie produktu nie wystarczy, żeby dowiedzieć się, czego rzeczywiście nie ma w środku.

Zbliżenie dłoni podczas wykonywania manicure. Stylistka przytrzymuje palec klientki i otwiera szklaną buteleczkę z jasnym, mlecznym lakierem do paznokci.
fot. Spotlight Launchmetrics

Może Cię zainteresować: Rewolucja w branży beauty. Unia Europejska wprowadza zakaz TPO w lakierach hybrydowych

Dwa lakiery 10-free, dwie różne listy wykluczeń. Naukowcy odkryli pewien haczyk

W 2018 roku na łamach czasopisma „Environmental Science & Technology” opublikowano badanie, w którym naukowcy przyjrzeli się deklaracjom 44 marek lakierów do paznokci, a następnie poddali analizie laboratoryjnej 40 produktów pochodzących od 12 producentów. Wyniki? Zidentyfikowano aż sześć różnych definicji 10-free. Innymi słowy, producenci posługiwali się tą samą liczbą, ale nie zawsze wykluczali identyczne substancje.

Badacze sprawdzili również obecność wybranych plastyfikatorów, czyli składników wpływających między innymi na elastyczność powłoki lakieru. Okazało się, że w części produktów stosowano zamienniki substancji, z których wcześniej zrezygnowano. W niektórych próbkach wykryto też plastyfikatory niewymienione w deklarowanych składach lub objęte oznaczeniami „free”. Oznacza to, że samo usunięcie jednego składnika nie wystarczy, żeby ocenić bezpieczeństwo całej receptury.

Czy to oznacza, że lakiery 10-free są niebezpieczne? Absolutnie nie taki był wniosek badania. Pokazało ono przede wszystkim, że liczba przy słowie „free” nie jest uniwersalną miarą bezpieczeństwa, a deklaracje poszczególnych marek warto czytać uważniej.

Stylistka z czarnym manicure nakłada biały lakier na krótki paznokieć klientki. Na stole leżą waciki kosmetyczne i otwarta buteleczka białego lakieru.
fot. Spotlight Launchmetrics

A jak to wygląda w Polsce? Oznaczenia „free” pod lupą unijnych przepisów

Oznaczenia 5-free, 7-free czy 10-free można spotkać także w opisach lakierów dostępnych w polskich sklepach. Jest jednak pewien szczegół, o którym warto pamiętać. W Unii Europejskiej nie można reklamować braku substancji zakazanej prawem jako wyjątkowej zalety kosmetyku. Nie wolno też bez odpowiedniego uzasadnienia sugerować, że produkt jest bezpieczniejszy tylko dlatego, że nie zawiera określonego składnika.

Co to oznacza w praktyce? 10-free nie jest żadnym certyfikatem bezpieczeństwa – nie gwarantuje, że lakier nie wywoła alergii, ani nie świadczy o tym, że jest naturalny czy wegański”. Dlatego zamiast sugerować się samą liczbą, warto po prostu sprawdzić skład produktu.

Zobacz wideo
Stylistka w przezroczystych rękawiczkach maluje paznokieć klientki czekoladowobrązowym lakierem. W kadrze widać pędzelek i otwartą buteleczkę produktu.
fot. Spotlight Launchmetrics

Przeczytaj też: Nie tylko TPO. Kolejny składnik lakierów do paznokci objęty unijnym zakazem

5-free czy 10-free? Zanim wybierzesz lakier, sprawdź jedną rzecz

Czy to oznacza, że liczby na lakierach są bezużyteczne? Niekoniecznie! Mogą być pomocną wskazówką, ale pod jednym warunkiem – producent musi wyjaśniać, jakich składników nie zawiera jego produkt. Dlatego zamiast sugerować się samym oznaczeniem, zajrzyj do składu INCI i sprawdź listę deklarowanych wykluczeń.

Pamiętaj też, że 10-free nie oznacza automatycznie HEMA-free – ma to szczególne znaczenie w przypadku hybryd. Wniosek? Im większa liczba, tym dłuższa lista wykluczeń, ale niekoniecznie bezpieczniejszy lakier. Liczy się cała receptura, a nie chwytliwe hasło na opakowaniu.

Zbliżenie dłoni stylistki z długimi, jasnoróżowymi paznokciami podczas manicure. Klientka ma wydłużone, błyszczące paznokcie w intensywnej, głębokiej czerni.
fot. Spotlight Launchmetrics

Polecamy: „HEMA-free” miało oznaczać bezpieczny manicure. Jest jeden problem! Lakier nadal może uczulać

Pytania i odpowiedzi

Niekoniecznie. Oznaczenie 10-free informuje o większej liczbie deklarowanych wykluczeń, ale nie oznacza automatycznie mniejszego ryzyka podrażnień czy alergii.

Tak. Produkt oznaczony jako 10-free nadal może zawierać substancje wywołujące reakcje alergiczne u osób uczulonych na konkretne składniki.

Nie. Oznaczenie 7-free dotyczy określonych składników wykluczonych z receptury, a nie pochodzenia wszystkich substancji. Informacji o wegańskim charakterze produktu należy szukać osobno.

Tak, producenci mogą stosować takie deklaracje również przy hybrydach. Nie oznacza to jednak automatycznie braku HEMA ani innych potencjalnie uczulających akrylanów.

Nie istnieje jednolity unijny standard określający listę składników dla każdego z tych oznaczeń. Same deklaracje marketingowe podlegają jednak przepisom dotyczącym prawdziwości i rzetelności informacji o kosmetykach.

Zdjęcie główne: Spotlight Launchmetrics